سندرم گیلن باره چیست؟

سندرم گلین باره یک بیماری خود ایمنی نادر اما جدی است که در آن، سیستم ایمنی بدن به عصب های محیطی حمله می کند. این بیماری می تواند ماه ها یا سال ها ادامه یافته، و منجر به ضعف و حتی فلجی شود.

سندروم گلین باره (GBS) غالباً در پی یک عفونت ویروسی خفیف، مثل آنفولانزا یا گاستروانتریت (بیماری التهاب معده ای-روده ای)، و در برخی موارد، پس از یک عفونت باکتریایی اتفاق می افتد و علائم آن طی چند روز یا چند هفته پس از عفونت، خود را نشان می دهند.

سندروم گلین باره چیست؟

سندرم گلین باره (GBS)، نوعی اختلال عصبی است که در آن، سیستم ایمنی بدن -به اشتباه- به بخشی از سیستم عصبی محیطی (شبکه ی عصبی خارج از مغز و نخاع) حمله می کند. این بیماری می تواند بسیار خفیف بوده و با ضعف بسیار مختصری همراه باشد، یا اینکه می تواند بسیار جدی بوده و منجر به فلج شدن و مشکلات تنفسی شود.

خوشبختانه حتی افرادی مبتلا به بیماری سندروم گیلن باره شدید هم در بیشتر موارد بهبود می یابند. البته ممکن است بدن پس از بهبودی، چند درجه ضعیف تر شود.

بیماری گیلن باره در تمامی سنین می تواند اتفاق بیفتد (در بزرگسالان و افراد مسن، بیشتر دیده می شود)، و زنان و مردان، به یک اندازه در معرض خطر ابتلا به این بیماری قرار دارند. تخمین زده می شود که سالانه از هر 100000 نفر، یک نفر به این بیماری مبتلا می شود.

سندرم گیلن باره

علت سندرم گلین باره

علت دقیق سندرم گلین باره ناشناخته است! محققان هنوز علت ابتلا به این بیماری را کشف نکرده اند. اما چیزی که محققان ثابت کردند این است که این بیماری، مسری یا ارثی نیست و در آن، سیستم ایمنی فرد مبتلا، به خود بدن حمله می کند. تصور می شود که حداقل در بعضی موارد، این حمله ی سیستم ایمنی، برای مبارزه با عفونت آغاز می شود.

یعنی برخی از مواد شیمیایی موجود در باکتری ها و ویروس های آلوده، شبیه به سیستم عصبی هستند، بنابراین سیستم ایمنی بدن، سلول های عصبی را به همراه آنها، هدف قرار می دهد. به همین علت، سندروم گیلن باره یک بیماری “خود ایمنی” نامیده می شود.

علت سندرم گلین باره

به طور کلی، سیستم ایمنی بدن شامل آنتی بادی ها (نوعی پروتئین است که در دستگاه ایمنی بدن، در پاسخ به حضور آنتی‌ ژن یا عوامل بیماری زای خاصی تولید می شود) و گلبول های سفید خون برای محافظت از بدن در مقابل میکروارگانیسم های آلوده (باکتری ها و ویروس ها) می شود. در بیماری گلین باره سیستم ایمنی بدن، به اعصاب سالم حمله می کند.

در بیشتر موارد، سندرم گلین باره چند روز یا چند هفته بعد از یک عفونت ویروسی تنفسی یا گوارشی شروع می شود. در موارد نادر، جراحی یا واکسیناسیون هم می تواند به عنوان محرکی برای GBS عمل کند. اخیراً چند کشور گزارشی در مورد شیوع بیماری سندرم گلین باره در پی عفونت ویروسی زیکا، منتشر کرده اند.

علائم سندرم گلین باره

همانطور که گفتیم، در سندروم گلین باره، سیستم ایمنی بدن به سیستم اعصاب محیطی حمله می کند. اعصاب موجود در سیستم عصبی محیطی، مغز را به سایر نقاط بدن متصل کرده و سیگنال ها را به عضلات، می رساند. در صورت آسیب دیدن این اعصاب، عضلات قادر به پاسخ گویی در هنگام دریافت این سیگنال ها نخواهند بود.

اولین علائم، معمولاً احساس گز گز در انگشان، مچ و خود پا می باشند. این گز گز، به بالا حرکت کرده و به بازو ها و انگشتان دست می رسد. این علائم می توانند به سرعت پیشرفت کنند. تا جایی که در برخی از افراد، این بیماری طی چند ساعت جدی می شود.

علائم سندروم گلین باره عبارتند از:

علائم سندرم گلین باره-

تشخیص بیماری سندروم گلین باره

تشخیص این بیماری -از این رو که علائم آن، گنگ و نامربوط به نظر می رسند- می تواند کار دشواری باشد. این تشخیص بر پایه ی تعدادی آزمایش، صورت می گیرد، این آزمایشات عبارتند از:

تشخیص بیماری سندروم گلین باره

درمان سندروم گلین باره

سندروم گلین باره، یک اختلال خود ایمنی است که خود به خود، درمان می شود. البته، تمام مبتلایان به بیماری گیلن باره باید برای تحت نظر قرار گرفتن، در بیمارستان بستری شوند. علائم این بیماری می تواند با سرعت عجیبی وخیم شده، و در صورت عدم درمان، منجر به مرگ شود.

در موارد جدی مبتلایان به بیماری سندروم گیلن باره، دچار فلجی کامل بدن می شوند. این بیماری در صورت فلج کردن دیافراگم یا عضلات قفسه سینه، با ایجاد مشکل در تنفس، می تواند خطر جانی داشته باشد. هدف درمان ها، کم کردن شدت حمله ی سیستم ایمنی و کمک به عملکرد بدن، مثل سیستم تنفسی، در مدت زمان بهبود سیستم عصبی می باشد.

درمان سندروم گلین باره

این درمان ها شامل موارد زیر هستند:

پلاسمافرز (انتقال پلاسما)

سیستم ایمنی، پروتئین هایی به نام آنتی بادی تولید می کند که به طور معمول، به مواد خارجی خطرناکی مثل باکتری ها و ویروس ها حمله می کند. GBS زمانی اتفاق می افتد که سیستم ایمنی شما به اشتباه، آنتی بادی هایی ترشح کند، که به اعصاب سالم سیستم عصبی حمله ور شوند.

پلاسمافرز، برای خارج کردن این آنتی بادی ها -که به اعصاب حمله می کنند- از خون، استفاده می شود. طی این عمل، خون توسط یک ماشین، از بدن شما خارج شده و پس از جدا کردن آنتی بادی ها از آن، به بدن بر می گردد.

پلاسمافرز

ایمونوگلوبولین وریدی

دوز بالای ایمونوگلوبولین نیز می تواند، آنتی بادی هایی که سبب این بیماری می شوند را مسدود کند. ایمونوگلوبولین، حاوی آنتی بادی های سالم و طبیعی است که از اهدا کنندگان، تهیه شده اند.

پلاسمافرز و ایمونوگلوبولین وریدی، هر دو در یک حد، تأثیر گذار هستند، و انتخاب شیوه درمان، به شما و پزشک معالجتان، بستگی دارد.

ایمونوگلوبولین وریدی
درمان های دیگر

برای درمان بیماری گیلن باره به شما داروهایی برای کم کردن درد و جلوگیری از لخته شدن خون در زمان استراحت، داده می شود. شما احتمالاً تحت درمان های فیزیوتراپی و کار درمانی قرار می گیرید. در فاز شدید این بیماری، پرستار برای خشک نشدن بدن، دست و پاهای شما را حرکت می دهد.

با شروع شدن مراحل بهبودی، فیزیوتراپ روی قدرت عضلانی و بازه ای از فعالیت های فیزیکی روزمره کار می کند. این فعالیت ها شامل فعالیت های شخصی شما (مثل لباس پوشیدن) می شود.

درمان بیماری گیلن باره

بهبودی بیماری گیلن باره

بهبودی کامل، زمان بر است. بعد از مرخصی، شما همچنان احساس ضعف و نیاز به ویلچر یا واکر خواهید داشت، و برای بازیابی قدرتتان بهتر است به فیزیوتراپ مراجعه کنید. عده ی معدودی بعد از درمان، دچار آسیب های دائمی عصبی می شوند.

سندروم گلین باره معمولاً 14 تا 30 روز طول می کشد. اگر علائم شما طولانی تر شد، احتمالاً شما دچار نوع مزمن سندروم گلین باره به نام “پلی رادیکولونوروپاتی التهاب دمیلینه کننده مزمن” شده اید و به درمان های قوی، احتیاج دارید.

میزان شیوع بیماری سندرم گیلن باره

سندرم گیلن باره یک بیماری نادر بوده، و از 100000 نفر، 1 نفر به آن مبتلا می شود. حدوداً 3000 الی 6000 نفر در آمریکا، GBS را تجربه می کنند.

چه کسانی در معرض خطر ابتلا به GBS قرار دارند؟

GBS می تواند برای هر کسی اتفاق بیفتد. اما در آمریکا، در مردان و بزرگسالان بالای 50 سال، بیشتر از سایرین رایج است.

 کلینیک مهرگان | درمان کمر درد و زانو درد

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کند و طبق قوانین امکان تجویز دارو وجود ندارد.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم

مقالات مرتبط

در این مقاله مطالعه می‌کنید:

پرسش از دکتر