درمان کمر درد و درد زانو

همه چیز درباره سیاتیک و درد سیاتیک

درد سیاتیک (که در عوام به درد رگ سیاتیک معروف است؛ درحالیکه سیاتیک رگ نیست، عصب است)، علائمی از درد پا (بی حسی، ضعف و مور مور) که از قسمت پایین کمر شروع شده و به باسن و پایین عصب بزرگ سیاتیک در پشت هر پا می رود را توصیف می کند.

سیاتیک به خودی خود یک بیماری نیست بلکه نشانه وجود یک مشکل پزشکی است. مشکلات رایج پایین کمر که باعث ایجاد علائم درد سیاتیک می شوند عبارتند از فتق دیسک کمر، بیماری دژنراتیو دیسک و اسپوندیلولیستزیس یا تنگی کانال نخاعی.

درد عصب سیاتیک

در اکثر اوقات درد سیاتیک یک یا چند مورد از نشانه های زیر را دارد:

⚫ درد مداوم در یک باسن یا یک پا (به ندرت درد در هر دو پا دیده می شود)
⚫ دردی که در هنگام نشستن تشدید می شود
⚫ دردی در پا که با سوزش، گزگز یا بی حسی همراه است (برخلاف دردی مبهم)
⚫ ضعف، بی حسی یا مشکل در حرکت دادن پا، مچ پا یا انگشتان
⚫ درد شدیدی که ایستادن یا راه رفتن را برای فرد دشوار می سازد
⚫ دردی که تا پایین منتشر شده و احتمال دارد تا مچ پا و انگشتان هم گسترش یابد (به ندرت می شود که درد سیاتیک فقط در پا بوده و از نوع انتشاری نباشد)

ممکن است درد سیاتیک دردی نادر و تحریک کننده یا دردی دائمی و آزار دهنده باشد. نشانه های سیاتیک معمولا به محل عصب تحت فشار بستگی دارد.

با این که علائم درد سیاتیک می تواند دردناک و ناتوان کننده باشند، بعید است آسیب دائم بافت عصب در پیش باشد، و با اینکه درگیری نخاع هم ممکن است، اما آن هم نادر است.

عصب سیاتیک و درد سیاتیک

عصب سیاتیک بلندترین عصب تک در بدن است و از ریشه های عصبی مجزایی تشکیل شده است که از ستون فقرات در پایین کمر منشعب شده و سپس این شاخه های عصبی با یک دیگر ترکیب شده و “عصب سیاتیک” را تشکیل می دهند. علائم سیاتیک زمانی ایجاد می شوند که نقطه ای در ابتدای عصب سیاتیک تحریک شده یا تحت فشار قرار گیرد.

✅ عصب سیاتیک از پایین کمر، در بخش کمری ۳ (L3) شروع می شود.
✅ در هر سطح از پایین ستون فقرات یک ریشه عصب از داخل کانال نخاعی خارج می شود سپس هر کدام از این ریشه های عصبی به هم می پیوندند تا عصب بزرگ سیاتیک را تشکیل دهند.
✅ عصب سیاتیک از پایین کمربه باسن و سپس پشت هر پا می رود.
✅ سپس این شاخه های به هم پیوسته، در هر پا از هم منفک می شوند تا قسمت های مختلف پا (ران، ساق، مچ و انگشتان) را عصب رسانی کنند.

نشانه های خاص سیاتیک (درد پا، بیحسی، سوزن سوزن شدن، ضعف و علائمی که در کف پا منتشر شده اند) به این بستگی دارد که کدام قسمت از عصب تحت فشار است. به عنوان مثال، وارد شدن ضربه به عصب بخش ۵ کمری (L5) می تواند باعث ضعف در باز کردن انگشت بزرگ و مچ پا شود.

دوره ایجاد درد سیاتیک

سیاتیک به ندرت در افراد زیر بیست سال دیده می شود، اما در میان سالی بسیار رایج است. سیاتیک بیشتر در سن ۴۰ تا ۵۰ سالگی دیده می شود.

شاید به دلیل این که اصطلاح درد سیاتیک اغلب به اشتباه برای توصیف درد پا استفاده می شود، تخمین درصد شیوع آن بسیار متفاوت است. برخی از محقق ها تخمین زده اند که در آینده بیش از ۴۳ درصد از جمعیت به درد سیاتیک مبتلا خواهند شد.

درمان درد سیاتیک

در اکثر موارد، یک آسیب یا اتفاق خاص باعث ایجاد درد سیاتیک نمی شود بلکه این درد به مرور زمان به وجود می آید.

اکثر افراد مبتلا به سیاتیک پس از چند هفته یا چند ماه بهبود یافته و درد آن ها بدون جراحی  کاهش می یابد. اما در برخی از افراد پا دردی که در اثر فشار به عصب ایجاد شده ممکن است شدید و ناتوان کننده باشد.

توصیه شده است برای درمان درد سیاتیک به پزشک مراجعه  شود تا هم درد بیمار را کاهش دهد و هم امکان وجود مشکل پزشکی جدی در او بررسی شود.

چه زمانی درد سیاتیک جدی است؟

برخی علائم سیاتیک، هر چند به ندرت، نیاز به مداخله پزشکی فوری و جراحی دارند. این علائم شامل علائم عصبی پیشرفته (مثل ضعف پا) و یا اختلال عملکرد روده یا مثانه (سندرم کادو اکینا یا نشانگان دم اسب) است اما محدود به این موارد نمی شود. عفونت یا تومورهای نخاعی هم باعث درد سیاتیک می شوند.

از آن جا که  درد سیاتیک در اثر یک مشکل یا بیماری به وجود می آید، درمان آن به جای علائم، بیشتر بر علت ایجاد علائم متمرکز است. درد سیاتیک به طور معمول با خود درمانی و بدون جراحی بهبود می یابد اما در موارد شدید یا دردها بی قرار کننده و توام با اختلال در عملکرد ممکن است نیاز به جراحی باشد.

علت های ایجاد سیاتیک

هنگام بحث در مورد درد سیاتیک، آگاهی از علت ایجاد آن از اهمیت بسیاری برخوردار است، زیرا با درمان و برطرف سازی علت درد، علائم آن نیز برطرف می شود.

شش علت شایع ایجاد سیاتیک

وجود شش مشکل زیر در ناحیه پایین کمر، از شایع ترین علت های ایجاد سیاتیک هستند:

فتق دیسک کمر

فتق دیسک زمانی رخ می دهد که مواد نرم درون دیسک از طریق هسته بیرونی فیبری از بین رفته یا برآمده شده و ریشه های عصبی مجاور را تحریک کرده یا به آنها فشار وارد می کنند.

علائم پارگی دیسک

سایر اصطلاح های مورد استفاده برای اشاره به فتق دیسک عبارتند از دیسک سر خورده، دیسک پاره شده ، دیسک برآمده، دیسک خارج شده یا عصب تحت فشار است. درد سیاتیک شایع ترین نشانه فتق دیسک ​​کمر است.

بیماری دژنراتیو دیسک

با این که با افزایش سن، دیسک به طور طبیعی به سمت انحطا  می رود اما در برخی از افراد وجود یک یا چند دیسک دژنره در پایین کمر، باعث تحریک ریشه عصب و ایجاد سیاتیک می شود.

بیماری دژنراتیو دیسک زمانی تشخیص داده می شود که یک دیسک ضعیف موجب حرکت های میکروسکوپی بسیار در سطح نخاعی و بیرون زدگی پروتئین های التهابی داخل دیسک شده و باعث ناراحتی و آسیب ریشه اعصاب محل می شوند.

زائده های استخوان، که ممکن است همراه با انحطاط  نخاعی ایجاد شوند هم باعث فشار به عصب و ایجاد درد سیاتیک می گردند.

سرخوردگی مهره ایسکمیک

سرخوردگی مهره ایسکمیک زمانی ایجاد می شود که یک شکستگی تنشی استخوان باعث لغزش مهره ها به جلو و قرارگیری آنها روی یکدیگر شود، مانند زمانی که مهره L5  به سمت جلو رفته و روی مهره S1 قرار می گیرد. با از بین رفتن فضای دیسک، شکستگی و لغزش مهره ها به سمت جلو، عصب تحت فشار قرار گرفته و باعث ایجاد درد سیاتیک می شود.

تنگی کانال نخاعی کمر

تنگی کانال نخاعی کمر باعث ایجاد سیاتیک می شود. تنگی نخاع کمری با پیری طبیعی ستون فقرات رابطه داشته و در افراد بالای ۶۰ سال شایع است.

این وضعیت به طور معمول در اثر ترکیبی از یک یا چند مورد زیر حاصل می شود: مفصل های بزرگ شده، رشد بیش از اندازه بافت نرم و بیرون زدگی دیسک که روی ریشه های عصبی فشار وارد کرده و موجب درد سیاتیک می شود.

به طور معمول تنگی کانال نخاعی کمر همراه با آرتریت نخاعی اتفاق می افتد و آرتریت هم می تواند علائم سیاتیک را ایجاد کرده یا به ایجاد آن کمک کند.

سندرم پیریفورمیس

عصب سیاتیک زیرعضله پیریفورمیس در باسن قرار داشته و ممکن است تحریک شود. اگر عضله پیریفورمیس ریشه عصبی که حاوی عصب سیاتیک است را تحریک کرده یا به آن فشار وارد کند، دردی شبیه سیاتیک ایجاد می شود.

سندرم پیریفورمیس  در حقیقت رادیکولوپاتی واقعی کمر نیست. رادیکولوپاتی کمر تعریف بالینی سیاتیک است. با این حال، از آن جا که این نوع درد پا همانند سیاتیک یا رادیکولوپاتی کمر است، گاهی اوقات آن را سیاتیک می نامند.

اختلال در عملکرد مفصل ساکروایلیاک

سوزش مفصل ساکروایلیاك- كه در انتهای ستون فقرات قرار دارد- می تواند باعث تحریک عصب L5، كه در بالای مفصل ساكروایلیاک قرار دارد، شده ودردی از نوع درد سیاتیک ایجاد کند.

در این مورد هم اختلال در عملکرد مفصل ساکروایلیاک یک رادیکولوپاتی واقعی نیست اما درد پا همانند سیاتیک ناشی از تحریک عصبی است.

دیگر علت های سیاتیک و علائم سیاتیک

علاوه بر شایع ترین علت ها، شرایط دیگر هم ممکن است باعث بروز سیاتیک شوند که عبارتند از:

🔳 بارداری: تغييراتي که در دوران بارداري در بدن ایجاد می شود، از جمله افزايش وزن، جابجايي مرکز ثقل و تغييرات هورمونی، مي توانند باعث ايجاد سیاتیک در حاملگی شوند.
🔳 بافت زخمی: اگر بافت زخمی (که فیبروز اپیدورال هم نامیده می شود) به ریشه عصب کمری فشار وارد کند، می تواند باعث بروز سیاتیک شود.
🔳 فشار عضلانی. در بعضی موارد، التهاب ناشی از فشار به یک عضله پایین و/ یا اسپاسم عضلانی می تواند بر ریشه عصب فشار وارد کرده و باعث درد سیاتیک شود.
🔳 تومور نخاعی. در موارد نادر، تومور نخاعی می تواند روی یک ریشه عصب در پشت کمر قرار گرفته و علائم سیاتیک ایجاد کند. تومورها ممکن است در ستون فقرات ایجاد شوند، اما بیشتر تومورها به صورت تومورهای سرطانی از قسمت های مختلف بدن ایجاد شده و به ستون فقرات گسترش می یابند.
🔳 عفونت. با این که عفونت به ندرت دیده می شود اما اگر پایین کمر عفونی شود می تواند ریشه عصب را تحت تاثیر قرار داده و باعث ایجاد سیاتیک شود.
🔳 شکستگی. اگر در یک مهره کمری شکستگی رخ دهد، ممکن است علائم حاصل شامل سیاتیک باشد. اغلب شکستگی ها به علت آسیب جدی (مانند تصادف اتومبیل یا سقوط از ارتفاع) یا به علت ضعف استخوانی حاصل از پوکی استخوان یا دیگر بیماری ها یا مصرف برخی داروها رخ می دهند.
🔳 اسپوندیلیت آنکیلوزان یا روماتیسم ستون فقرات. این وضعیت با التهاب مزمن در داخل و اطراف ستون فقرات مشخص می شود. در اکثر موارد علائم ابتدا در مفصل ساکروایلیاک ظاهر شده و باعث ایجاد ساکرو ایلیت (التهاب مفصل کمری لگنی) می شود. ممکن است علائم روماتیسم ستون فقرات شامل سیاتیک هم باشد.

موارد ذکر شده لیست کاملی از علت های سیاتیک نیست. تشخیص بالینی علت سیاتیک از اهمیت بسیاری برخوردار است ، چرا که درمان های مورد استفاده اغلب بسته به علت سیاتیک متفاوت هستند. به عنوان مثال، ورزش های مخصوص سیاتیک، که تقریبا همیشه بخشی از برنامه درمان هستند، بسته به علت اصلی بروز علائم متفاوت هستند.

عوامل خطرزا در بروز سیاتیک

برخی تحقیق ها نشان می دهد افرادی که دارای اضافه وزن، مرض چاقی و یا سیگاری هستند بیشتر در معرض خطر ابتلا به سیاتیک بوده و برای درمان سیاتیک باید بستری شوند. ثابت شده است که استفاده از تنباکو و یا هر نوع مصرف نیکوتین، به انحطاط دیسک کمک می کند.

علائم سیاتیک

در برخی از افراد، درد سیاتیک شدید و ناتوان کننده است. در دیگران، ممکن است علائم سیاتیک به صورت گهگاه و تحریک کننده بوده، اما احتمال تشدید آن ها وجود داشته باشد. ممکن است همراه با درد پا، پایین کمر هم درد داشته باشد اما به طور معمول درد پا شدیدتر از درد کمر است. بیماران اغلب علائم سیاتیک خود را مانند شوک الکتریکی که تا پایین پا می آید و یا درد همراه با سوزش و خواب رفتگی توصیف می کنند.

علائم شایع سیاتیک

به طور معمول سیاتیک تنها در یک طرف از پایین تنه ایجاد شده و درد از پایین کمر به پشت ران و پایین پا گسترش می یابد.

علائم درد سیاتیک

بعضی از علائم زیر شایع تر از دیگر علائم هستند:

💡 درد ثابت در یک طرف باسن یا پا که به ندرت در هر دو طرف  احساس می شود
💡 دردی که از پایین کمر یا باسن شروع شده و در امتداد عصب سیاتیک تا پشت ران و به پایین پا و مچ پا گسترش می یابد
💡 درد که زمان دراز کشیدن یا راه رفتن کاهش یابد، اما در حالت ایستاده و یا نشسته بدتر شود
💡
دردی که به طور معمول شدید و سوزان بوده و آرام نباشد
💡
احساس “سوزن  سوزن شدن”، بی حسی یا ضعف یا در برخی موارد احساس سوزش در پایین پا
💡
ضعف یا بی حسی هنگام حرکت پا یا مچ پا
💡
درد شدید یا تیر کشنده در یک پا که ایستادن یا راه رفتن را برای فرد مشکل می سازد
💡
درد و دیگر علائم موجود در انگشتان پا، بسته به جایی که عصب سیاتیک آسیب دیده است
💡
درد پایین کمر که اگر وجود داشته باشد هم به شدت درد پا نیست

علائم ممکن است در هنگام حرکت ناگهانی، مانند عطسه و سرفه  یا هنگام تغییر موقعیت، مانند تغییر از موقعیت نشسته به ایستاده، تشدید شود.

برخی علائم خاص بسته به علت اصلی بروز سیاتیک منحصر به فرد هستند. به عنوان مثال، زمانی که سیاتیک در اثر تنگی کانال نخاعی ایجاد شده باشد، خم شدن بدن به عقب یا قدم زدن بیش از یک مسافت کوتاه اغلب تحریکی برای بروز علائم می شود. اگر سیاتیک در اثر فتق دیسک ​​کمر ایجاد شده باشد خم شدن بدن به جلو ممکن است تحریکی برای بروز علائم شود.

علائم سیاتیک برای هر ریشه عصبی

دو ریشه عصبی از ستون فقرات کمری ( L4 و L5 ) و سه ریشه (S1، S2 و S3) از بخش ساکرال خارج می شوند.

برای ایجاد عصب سیاتیک تمام پنج عصب به هم می پیوندند و سپس در پا دوباره به شاخه هایی تبدیل می شوند تا در انجام عملکردهای حسی و حرکتی پا و مچ پا برای هدف های مختلف به آن کمک کنند.

علائم سیاتیک بر اساس محل قرارگیری ریشه عصب تحت فشار متفاوت است. مثلا:

⬜ نشانه های سیاتیک در ریشه عصب L4 معمولا بر روی ران تاثیر می گذارند. ممکن است بیماران در صاف کردن پا احساس ضعف کرده و رفلکس پرش خفیف زانو کاهش یابد.
نشانه های سیاتیک در ریشه عصب L5 ممکن است به انگشت بزرگ پا و مچ پا گسترش یابد (که افتادن پا نامیده می شود). بیماران ممکن است در بالای پا، به ویژه در پوست بین انگشت بزرگ و انگشت دوم احساس درد یا بی حسی داشته باشند.
سیاتیک در ریشه عصب S1 بر قسمت بیرونی پا تاثیر گذاشته و ممکن است به انگشت کوچک یا دیگر انگشتان پا هم منتقل شود. احتمال دارد بیماران هنگام بالا بردن پاشنه از زمین و یا تلاش برای ایستادن روی نوک انگشتان خود احساس ضعف داشته باشند. ممکن است رفلکس حرکت سریع مچ پا هم کاهش یابد.

از آنجا که احتمال دارد بیش از یک ریشه عصب تحت فشار قرار گیرد، این احتمال هم وجود دارد که بیماران ترکیبی از علائم بالا را تجربه کنند.

برخی از نشانه های سیاتیک که به مراقبت پزشکی فوری احتیاج دارند

به ندرت ممکن است نشانه هایی از سیاتیک که به سرعت تشدید می شوند به جراحی سریع احتیاج داشته باشد. نشانه های زیر نیاز به مراقبت های پزشکی فوری دارند:

  • نشانه هایی که به جای بهبودی، بدتر می شوند که ممکن است نشان دهنده آسیب عصبی باشند، به خصوص اگر نشانه های پیش رونده، عصبی باشند (مانند ضعف پا).
  • نشانه هایی که در هر دو پا ظاهر می شوند (سیاتیک دو طرفه) یا باعث ایجاد بی اختیاری یا اختلال عملکرد مثانه یا روده و یا احساس تحریک در ناحیه تناسلی یا “ناحیه باسن” می شوند، ممکن است نشان دهنده سندرم کادو اکینا باشند. سندرم کادو اکینا به معنی فشردگی حاد یک یا چند ریشه عصبی است که به ندرت اتفاق می افتد (در حدود ۲٪ موارد فتق دیسک کمر) و می تواند موجب فلج شود.

اگر سیاتیک پس از آسیب یا ضربه ایجاد شود یا با سایر نشانه های ناراحت کننده مانند تب و یا از دست دادن اشتها همراه باشد به معاینه پزشکی سریع احتیاج دارد. اگر بیماران احساس کنند علتی برای نگرانی وجود دارد باید بی درنگ به پزشک مراجعه کنند.

درمان سیاتیک

در صورت بروز درد شدید یا مداوم در عصب سیاتیک، بیمار به درمان احتیاج دارد. تسکین درد اکثر افراد با استفاده از درمان های فوری غیر جراحی و ورزش منظم مدت زیادی طول خواهد کشید. در برخی دیگر از افراد، هنگامی که درد شدید است و یا به خودی خود بهبود نمی یابد، استفاده از یک روش درمان دیگر و شاید جراحی بهترین گزینه برای تسکین درد و جلوگیری یا کاهش درد یا اختلال عملکرد در آینده است.

درمان غیر جراحی برای سیاتیک

اهداف درمان های غیر جراحی سیاتیک شامل کاهش درد و علائم عصبی ناشی از فشار به ریشه عصب است. برای درمان سیاتیک روش های درمانی بسیاری وجود دارند. به طور معمول استفاده از یک یا چند مورد از روش های درمانی که در زیر آمده اند به همراه تمرینات خاص توصیه می شود.

استفاده از پک گرم – سرد (یخ)

برای درد حاد سیاتیک، پک های گرم یا سرد (یخ) به راحتی در دسترس هستند و می توانند به کاهش درد پا، به خصوص در مرحله اولیه کمک کنند. به طور معمول کیسه یخ یا پک گرما به مدت ۲۰ دقیقه اعمال شده و هر دو ساعت یک بار این کار تکرار می شود. بسیاری از مردم ابتدا از یخ استفاده می کنند، اما برخی از افراد دردشان با گرما بهتر تسکین می یابد. این دو ممکن است به صورت یکی در میان انجام شوند. بهتر است برای استفاده از کیسه یخ یک پارچه یا حوله بین یخ و پوست قرار دهید تا پوست دچار سرمازدگی نشود.

داروهای ضد درد

داروهای بدون نسخه یا غیر تجویزی اغلب در کاهش یا تسکین درد ناشی از سیاتیک موثرهستند. داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن) یا استروئیدهای خوراکی می توانند التهاب را کاهش دهند. به طور معمول التهاب بخشی از علت درد است. ممکن است شل کننده های عضلانی یا داروهای مخدر برای کوتاه مدت (چند روز و حداکثر ۲ هفته) به منظور کاهش درد تجویز شوند.

 تزریق استرویید اپیدورال

اگر درد شدید باشد، تزریق استرویید اپیدورال می تواند التهاب را کاهش دهد. تزریق بر خلاف داروهای خوراکی، مستقیم به ناحیه دردناک اطراف عصب سیاتیک می رود تا التهاب موجود که باعث ایجاد درد شده است را هدف قرار دهد.

با این که اثرات این دارو موقت است (تسکین درد به مدت یک هفته یا تا یک سال) و برای همه افراد موثر نیست اما تزریق استرویید اپیدورال می تواند برای کاهش درد حاد سیاتیک مفید باشد. مهم تر این که تزریق استرویید تا حدی درد را کاهش می دهد که بیمار بتواند برنامه ورزشی و تقویت کننده خود را مجدد شروع کند.

دیگر روش های درمان سیاتیک

ثابت شده است که علاوه بر درمان های استاندارد، درمان های متعدد دیگرهم برای بسیاری از بیماران مفید بوده اند. بعضی از شیوه های رایج تر درمان سیاتیک شامل دستکاری کایروپراکتیک، طب سوزنی، درمان رفتار شناختی و ماساژ درمانی می باشد.

کایروپراکتیک یا ماساژ دستی

هدف از تنظیم مهره ها و ماساژ دستی انجام شده توسط متخصص های آموزش دیده سلامت، مانند متخصص های کایروپراکتیک و استخوان درمانی، تراز بندی صحیح ستون فقرات است زیرا تراز بندی صحیح به کاهش شرایط ایجاد کننده درد عصب سیاتیک کمک می کند.

ماساژ دستی توسط متخصص های حرفه ای آموزش دیده شرایط بهتری برای بهبودی ایجاد کرده و دردناک نخواهد بود.

◼ طب سوزنی

طب سوزنی بر فلسفه دستیابی یا حفظ آرامش از طریق جریان آزادانه انرژی در مسیرهای خاص بدن متمرکز است. سوزن هایی به نازکی مو (که به طور معمول احساس نمی شوند) به پوست نزدیک محل درد وارد می  شوند.

طب سوزنی توسط اداره غذا و داروی آمریکا (FDA) به عنوان درمانی برای کمر درد تایید شده است و مؤسسات ملی سلامت طب سوزنی را در کاهش درد کمر، از جمله سیاتیک، موثر دانسته اند.

◼ درمان رفتار شناختی

این روش درمان برای کنترل و تغییر رفتارهای مخرب خود می تواند در مدیریت درد سیاتیک، به ویژه در کوتاه مدت مفید باشد. جلسه های ملاقات بیمار با درمانگر به صورت رو در رو یا آنلاین خواهد بود.

◼ ماساژ درمانی

ثابت شده است که برخی از انواع ماساژ درمانی، از جمله افزایش گردش خون، آرامش عضله ها، و ترشح اندورفین (تسکین دهنده های طبیعی درد در بدن) برای درد کمر مفید هستند.

ماساژ درمانی و کایروپراکتیک

لیست بالا نشان دهنده رایج ترین روش های درمان است اما لیستی جامع و کاملی نیست. گزینه های بسیاری برای درمان وجود دارد، و بیماران اغلب باید از فرآیند آزمایش و خطا برای پیدا کردن روش درمان مناسب استفاده کنند.

درمان درد بازگشتی سیاتیک

برای اکثر مردم، خبر خوب این است که سیاتیک به طور معمول به خودی خود بهبود می یابد و روند درمان چند روز یا چند هفته طول خواهد کشید.

به طور کلی، اکثر دردهای سیاتیک در یک دوره زمانی ۶- تا ۱۲ هفته ای بهبود یافته و از بین می روند. پس از تسکین درد اولیه، باید برنامه درمان فیزیوتراپی و ورزش دنبال شود تا درد کاهش یافته و دردهای پیش رونده یا دفعات ایجاد آن ها به حداقل برسد.

ارزیابی ارگونومی محل کار هم ممکن است مفید باشد زیرا با توجه به ماهیت کار به بیمار توصیه می کند که وضعیت قرارگیری بدن یا نحوه بلند شدن خود را بهبود بخشیده و یا عوامل موثر در شیوه زندگی که منجر به مشکل ستون فقرات می شوند را به بیمار آموزش می دهد.

متخصص هایی که سیاتیک را درمان می کنند

تعدادی زیادی متخصص مراقبت از ستون فقرات با روش های غیر جراحی، مانند کایروپراکتیک، متخصص های فیزیوتراپی (طب فیزیکی و توانبخشی)، متخصص های مدیریت درد و متخصص های فیزیوتراپی، وجود دارند که در درمان علائم سیاتیک تخصص داشته و می توانند درد را تسکین داده و از بازگشت سیاتیک در آینده جلوگیری کنند.

همیشه توصیه می شود یک متخصص پزشکی واجد شرایط بر هر نوع درمان سیاتیک نظارت داشته باشد.

فیزیوتراپی و ورزش برای درمان سیاتیک

حرکات ورزشی فیزیوتراپی شامل حرکات تقویت کننده، کششی، و ورزش های هوازی یکی از بخش های مهم در تمام برنامه های درمان سیاتیک هستند.

زمانی که بیماران یک برنامه منظم برای انجام حرکات ورزشی ملایم داشته باشند، درد سیاتیک سریع تر بهبود یافته و احتمال بروز این درد در آینده کاهش می یابد.

ورزش های عمومی برای سیاتیک

ورزش های سیاتیک معمولا بر سه حوزه مهم متمرکز هستند: ورزش های تقویت کننده، کششی و هوازی.

✔ ورزش های تقویت کننده

بسیاری از ورزش ها به افزایش قدرت ستون فقرات و محافظت از عضله ها، رباط ها و تاندون ها کمک می کنند.

بسیاری از این ورزش ها نه تنها بر قسمت پایین کمر، بلکه بر عضله های شکم و کفل (باسن) هم متمرکز می شوند.

اگر عضلات مرکزی بدن قوی باشند می توانند درد را تسکین دهند، زیرا از ستون فقرات محافظت کرده، آن را هم تراز نگه داشته و انجام حرکاتی که مستلزم کشش یا چرخش ستون فقرات را آسان کرده و احتمال آسیب را به حداقل می رسانند.

تمرینات کششی

در اکثر موارد برای کاهش درد سیاتیک انجام حرکات کششی توصیه می شود. انجام حرکات کششی برای درمان سیاتیک عضلاتی را هدف قرار می دهند که در هنگام سفتی و عدم انعطاف پذیری باعث ایجاد درد می شوند. کشش همسترینگ تقریبا همیشه بخش مهمی از برنامه ورزش های سیاتیک است. اکثر مردم در فعالیت های روزانه خود این عضلات را، که از لگن به زانو در پشت ران می روند، نمی کشند.

نوعی حرکت کششی دیگر که اغلب در کاهش درد سیاتیک مفید است، حرکت سگ پرنده است. پس از قرارگیری دست ها و زانوها روی زمین، افراد دست و پاهای مخالف را می کشند. سپس کشش به صورت یکی در میان انجام می شود. یک نسخه پیشرفته تر از این ورزش، حرکت سگ پرنده پلانک است که در آن کشش زمانی انجام می شود که دست ها و انگشتان شخص در موقعیت پلانک قرار گیرند.

✔ ورزش هوازی سبک

به طور معمول برخی از ورزش های هوازی قلبی عروقی سبک، مانند پیاده روی، شنا و آب درمانی بخشی از روند درمان هستند زیرا ورزش های هوازی باعث تبادل مایعات و مواد مغذی برای کمک به ایجاد یک محیط درمانی بهتر می شوند.

همچنین ورزش های هوازی دارای خاصیت منحصر به فرد آزاد سازی اندورفین، ضد درد طبیعی بدن، هستند که به کاهش درد سیاتیک کمک می کنند.

این ورزش ها ممکن است به صورت جداگانه یا ترکیبی انجام شوند. نمونه هایی از انواع ورزش هایی که هم  تقویتی و هم کششی هستند شامل یوگا ، تای چی و پیلاتس است. برای افرادی که درد مزمن یا درد شدید سیاتیک دارند، یک ورزش ملایم شامل آب درمانی است که یک برنامه ورزشی کنترل شده و مداوم بوده و در استخر آب  گرم انجام می شود.

✔ ورزش هایی برای شرایط خاص سیاتیک

ورزش های خاص سیاتیک به شرایط ایجاد کننده درد سیاتیک، و عوامل دیگری، مانند میزان درد بیمار و وضعیت کلی او بستگی دارد.

وقتی درد سیاتیک در شدیدترین حالت خود باشد، بیمار احساس می کند تحمل درد برایش غیر قابل تحمل شده و به یک یا دو روز استراحت نیاز دارد. با این حال، استراحت بیش از یک یا دو روز توصیه نمی شود، زیرا استراحت یا عدم فعالیت طولانی مدت می تواند درد را افزایش داده و باعث بازگشت بیمار به حالت اول شود. تحرک منظم برای فراهم سازی مواد مغذی شفابخش به قسمت های آسیب دیده که باعث ایجاد درد شده اند از اهمیت بسیاری برخوردار است.

چندین گروه از متخصص های سلامت وجود دارند که در ارائه برنامه های فیزیوتراپی مناسب و برنامه های ورزشی و آموزش تخصص دارند. این گروه ها عبارتند از متخصص های فیزیوتراپی، متخصص های کایروپراکتیک، فیزیوتراپیست ها (که پزشک طب فیزیکی و توانبخشی نامیده می شوند) و مربیان ورزشی تایید شده و واجد شرایط.

جراحی سیاتیک

به طور معمول، در شرایط زیر انجام جراحی برای سیاتیک منطقی است:

✅ درد شدید پا که تا ۴ تا ۶ هفته یا بیشتر ادامه داشته باشد.
دردی که با درمان های غیر جراحی، مانند استروئیدهای خوراکی، داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی، ماساژ، تزریق/ یا فیزیوتراپی کاهش نیابد.
کاهش توانایی بیمار برا ی انجام فعالیت های روزمره.

اگر بیمار ضعف پیش رونده در پاها یا عدم کنترل روده یا مثانه (ناشی از سندرم کادو اکینا) داشته باشد، باید جراحی هر چه زودتر انجام شود.

بسته به علت و طول مدت درد سیاتیک، یکی از دو عمل جراحی موجود برای او انجام می شود:

  • میکرودیسککتومی
  • لامینکتومی کمری

میکرودیسککتومی برای درمان سیاتیک

در مواردی که درد سیاتیک ناشی از فتق دیسک کمری باشد، میکرو دیسککتومی، جراحی کوچک باز با استفاده از بزرگنمایی، رایج ترین روش جراحی است. در این جراحی، تنها بخشی از فتق دیسک که به عصب فشار وارد می کند برداشته شده و بقیه دیسک دست نخورده باقی می ماند.

معمولا اگر پس از چهار تا شش هفته درد شدید با استفاده از روش های غیر جراحی کاهش نیافت، از میکروسیدکتکتومی استفاده می شود. اگر درد و ناتوانی بیمار شدید باشد، جراحی ممکن است زودتر از چهار تا شش هفته انجام شود.

به طور کلی، درد سیاتیک در حدود ۹۰ درصد از بیماران پس از جراحی بهبود می یابد.

لامینکتومی کمری برای درمان سیاتیک

در مواردی که درد ناشی از سیاتیک ناشی از تنگی کانال نخاعی کمر باشد، جراحی لامینکتومی کمری انجام می شود. در این جراحی، قسمت کوچکی از استخوان و یا مواد دیسکی که به عصب فشار وارد می کنند برداشته می شود.

در صورتی که تنگی کانال نخاعی باعث کاهش تحمل فعالیت بیمار تا حد غیر قابل قبولی شود، از جراحی لامینتکتومی به عنوان یک روش درمان استفاده می گردد. هنگام تصمیم گیری در مورد انجام یا عدم انجام جراحی، سلامت عمومی بیمار هم در نظر گرفته می شود.

یک بررسی جامع بر هزاران بیمار که لامینتکتومی را به تنهایی یا همراه با دیسککتومی انجام داده اند، میزان موفقیت ۷۸ درصدی را نشان داده است. روش های کمتر تهاجمی یا سرپایی دو این جراحی هم اکنون به عنوان یک گزینه درمان موجود هستند.

جراحی تصمیم بیمار است

در اغلب موارد، جراحی سیاتیک انتخابی است، به این معنی که بیمار باید تصمیم بگیرد که آیا جراحی انجام شود یا خیر. این گفته برای هر دو عمل میکرو دیسککتومی و لامینکتومی صحیح است.

تصمیم بیمار برای انجام جراحی بر میزان درد و اختلال عملکرد و مدت زمان تداوم درد بستگی دارد. سلامت کلی بیمار هم باید در نظر گرفته شود.

دیگر مواردی که برای جراحی سیاتیک باید در نظر گرفته شوند

در هنگام تصمیم گیری در مورد جراحی یا عدم جراحی، ملاحظات شخصی متعددی وجود دارند که باید در نظر گرفته شوند.

اثربخشی درمان های غیر جراحی

بعضی از بیماران ممکن است ترجیح دهند تا بسیاری از روش های درمانی غیر جراحی سیاتیک را امتحان کنند و تا زمانی که ممکن است از مراقبت های غیر جراحی استفاده کنند. اکثر آنها کشف می کنند که چگونه با موفقیت بیماری خود را کنترل و نشانه های درد را متوقف کنند. به عنوان مثال، بیمارانی که گاهی درد شدید سیاتیک دارند متوجه خواهند شد که ترکیبی از استراحت اولیه و تزریق استروئیدی اپیدورال و یک برنامه حرکت های ورزشی و کششی آرام در کاهش درد موثر است.

احتیاج به تسکین فوری درد

ممكن است برخی از بیماران با توجه به وضعیت زندگی خود ترجیح دهند سریع تر از درد شدید خلاص شود و این کار با جراحی امکان پذیر است. برای مثال، بیماری که کودکان کوچک در منزل دارد وقت برای پیگیری درمان های غیر جراحی نداشته و ممکن است فوری به تسکین درد احتیاج داشته باشد تا قادر به مراقبت از فرزندان و انجام وظایف خود در خانه باشد.

مطالعه های پزشکی مختلفی در مورد مزایای جراحی به جای درمان غیر جراحی انجام شده است. برخی تحقیق ها نشان می دهند که جراحی برای درمان سیاتیک سریع تر از روش های غیر جراحی درد را تسکین می دهد، اما نتیجه هر دو روش پس از یک سال مشابه است.

با این حال، نتیجه حاصل از مطالعه ای که بیماران را برای یک دوره ۸ ساله تحت بررسی قرار داده بود نشان داد در افرادی که جراحی را انتخاب کرده بودند درد سریع تر بهبود یافته و عملکرد آن ها پیشرفت بیشتری داشته است.

نکته مهم این است که تقریبا همیشه بیمار برای انجام یا عدم انجام جراحی تصمیم می گیرد و نقش جراح کمک به بیمار و اطلاع رسانی به او در مورد روش های درمانی موجود برای تصمیم گیری بهتر است.

منبع


برای پرسش از دکتر روی لینک مشاوره پزشکی کلیک کنید.

 کلینیک درد مهرگان | درمان کمر درد و زانو درد


سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر حمیدرضا دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام و روز بخیر
    لطفا با توجه به گزارش ام آر آی زیر منو راهنمایی بفرمایید که با چه روش درمانی میتوانم بهبودی بهتر و سریعتری داشته باشم
    disk extrusion is seen at L5-S1
    -There is facet haypertrophy
    -Foramen stenosis is seen at L5-S1 bilaterally
    1. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      سلام و عرض احترام
      شما هم‌مشکل بیرون زدگی دیسک‌دارین
      هم مفاصل بین مهره ایتون دچار التهاب شدن
      هم دچار تنگی کانال نخاعی شدین
      بهتره که با متخصصین و فوق تخصص های ستون فقرات کلینیک مشورت کنین
      احتمالا عمل لیزر دیسک و آر اف و روشهای دیگه برای شما کمک کننده س
      لطفا با ما تماس بگیرین
  • تصویر کاربر خدیجه دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با سلام خدمت آقای دکتر من نزدیک یه 9 ماه هست که دچار تنگی کانال و دیسک کمر شدم ام ار آی هم گرفتم به توصیه پزشکم از کمر بند استفاده کردم فیزیوتراپی و ورزش هم کردم استخر کم رفتم خدارو شکر کمر دردم خیلی خیلی خوب شده اما داخل پشت باسنم درد دارم خودم متوجه میشم وقتی کار میکنم دردم زیاد میشه از تنگی کانل هست و شبها پاهم تو خواب هم گزگز میکنه لطفا راهنماییم کنید
    1. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      سلام
      وقتتون بخیر
      ابتدا باید مدارک‌شما اعم از ام ار ای و نوار عصب و عضلتون توسط متخصصین ستون فقرات ما رویت بشه و معاینه بشین
      احتمالا عمل لیزری دیسک برای شما کاربردی و‌کمک کنندهذس
      لطفا با ما تماس بگیرین
  • تصویر کاربر قاسم دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام
    من چندوقت که کمردرد داشتم بعد از گرفتن ام آی آر دکتر گفت که دیسکت زده بیرون
    خواستم ببینم میتونید یه راه حل بهم بدید که بهبود پیدا کنم درد خیلی اذیتم میکنه
    اوزون درمانی برام مناسبه؟
    1. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      سلام
      وقتتون بخیر
      ابتدا باید مدارک‌شما اعم از ام ار ای و نوار عصب و عضلتون توسط متخصصین ستون فقرات ما رویت بشه و معاینه بشین
      احتمالا عمل لیزری دیسک برای شما کاربردی و‌کمک کنندهذس
      لطفا با ما تماس بگیرین
  • تصویر کاربر پری دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با سلام و عرض ادب
    من دختر22 ساله هستم که تقریبا هفت سال است دچار بیماری دیسک کمر شده ام و این بیماری ارثی است، نزدیک یکماه است که درد شدید دارم طوریکه توانایی راه رفتن و نشستن ندارم و پای راستم بشدت درد دارد.پزشکم گفتند دیسک شما پاره شده ولی عمل جراحی بخاطر سن کم من مناسب نیست و هفت جلسه لیزر درمانی تجویز کردند،بنظر شما لیزر میتواند به بهبودی من کمک کند یا خیر؟
    1. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      سلام
      وقتتون بخیر
      ابتدا باید مدارک‌شما اعم از ام ار ای و نوار عصب و عضلتون توسط متخصصین ستون فقرات ما رویت بشه و معاینه بشین
      شاید مشکلتون صرفا از دیسک نباشه و مشکلات دیگه ای هم داشته باشین
      احتمالا عمل لیزری دیسک برای شما کاربردی و‌کمک کنندهذس
      لطفا با ما تماس بگیرین
  • تصویر کاربر پیمان دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با سلام
    مادرم سوزش ودرد زیادی درناحیه زانو تا کف پاداره طوریه که اصلا این درد ساکت نمیشه
    وزنش حدود110کیلوهه
    ام ارای که گرفت بیشتر دیسکاش مشکل داره ،میتونید از طریق ازون تراپی کاری براش کرد،تشکر
    1. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      سلام و عرض احترام
      با شرح حالی که میفرمایید با مدارک و ام ار ای بیان کلینیک توسط متخصصین و فوق تخصصهای ما ویزیت بشن
      احتمالا عمل لیزری همراه تزریق گاز اوزون کمکشون میکنه
  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشیدحدودیک ماهی است که دردکمرم به پای راستم رفته است وپایم ازمچ به طرف بالا قدرت کم شده بود ولی الان بااستراحت ورزش وتغذیه وقرص مولتی ویتامین ب کمپلکس وگابابانتین نسبت به روزهای اول بهتراست ولی پزشکان پیشنهادجراحی روزهای اول دادندوحالا جراحی کنم یا همان درمانها را ادامه دهم ضمنا برای اولین بار است که دردبه پایم رفته است
    1. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      سلام
      وقتتون بخیر
      در اینکه باید هر چه زودتر فشار از روی دیسک برداشته بشه شکی نیست
      ولی میتونین این مار رو با عمل لیزری بدون بیهوشی و بستری و کاملا سر پایی توسط متخصصین و فوق مثاخصصهای کلینیک انجام بدین
      لطفا با ما تماس بگیرین
  • تصویر کاربر رعنا چهارشنبه ۱۴ آذر ۹۷( 6 روز پیش) مشاهده پرسش
    با سلام ببخشید من چن روزی میشه لگن راستم با زانو همون پام درد میکنه کلا سمت راستم تا پایین درد میکنه خیلی نامحسوسم احساس خواب رفتگی میکنم علتش چیه متشکرم
    1. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      سلام
      وقتتون بخیر
      دردی که از بالا به سمت پایین تیر میکشه احتمالا منشا از کمر داره، مخصوصا که دچار خواب رفتگی هم‌میشه
      مهمه که حتما از لحاظ مسائل و مشکلات کمر بررسی بشین
      لطفا با ما تماس بگیرین
    2. تصویر کاربر رعنا سه شنبه ۱۳ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      آقای دکتر ظاهرا که خوب شدم ولی خودم احساس میکنم بخاطر رابطه زیادیه ک با شوهرم دارم نظر شما چیه
    3. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان چهارشنبه ۱۴ آذر ۹۷( 6 روز پیش)
      سلام
      ممکنه که فشار از روی عصب شما موقتا برداشته شده باشه
      ولی بازم تاکید میکنم به علت حس خواب رفتگی بهتره از لحاظ مشکلات کمر بررسی بشین
      معمولا رابطه جنسی باعث این مشکل نمیشه
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر الهام دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر

    مادربزرگم آرتروز شدید داره و سنش بالاس و پادرد خیلی اذیتش می کنه می خوام ببینم اوزون تراپی برای کاهش دردش مفید هست یا خیر؟
    با تشکر
    1. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      سلام و عرض احترام
      برای آرتروز گرید ۱ تا ۳ اوزون تراپی بسیار موثره
      ولی اگه گرید چهار و کاندید تعویض مفصل باشن ممکنه جواب بده یا نده
      اگه آرتروز خیلی پیشرفته دارن و قصد تعویض مفصل ندارین با ما تماس بگیرین
  • تصویر کاربر سعید شنبه ۱۰ آذر ۹۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    باسلام مدت 14سال قبل عمل دیسک کمر انجام دادم الان نیز با توجه به ام ار ای گرفته شدهودکتر تشخیص داده دوباره باید عمل دیسک کمر انجام بدم خواستم سوال کنم اوزون تراپی مناسب هست یا نه وهزینه تقریبی آن چقدر میباشد با تشکر
    1. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان شنبه ۱۰ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      سلام و عرض احترام
      در کلینیک درد مهرگان جراحان متخصص و فوق تخصص عمل بسته لیزری دیسک رو بدون بیهوشی و بدون بستری انجام میدن
      بهتره قبل از انجام عمل مجدد با متخصصین کلینیک مشورت کنین
      شاید عمل بسته برای شما خیلی بهتر از عمل باز باشه
      همراه با لیزر تزریق اوزون هم انجام میشه
      لطفا با ما تماس بگیرین
  • تصویر کاربر مهتاب دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام وقت شما بخیر مامان من 73 سال سن دارند و به علت بیماری کلیوی 4 سال است که دیالیز میشن دو ماه هست که به علت دردکمر شدید به پزشک مراجعه کردند و با MRI مشخص شد که مهره دیسک شماره 5 پاره شده و متاسفانه به علت دیالیزشدن دکتر اجازه عمل بهشون نداده درد شدید کمر و پاها دارن تا جایی که غیر قابل تحمل هست میخواستم ببینم راه درمان دیگه ای وجود داره که خوب بشن . ممنونم ازتون
    1. تصویر کاربر کلینیک درد مهرگان دوشنبه ۱۲ آذر ۹۷( 1 هفته پیش)
      سلام و عرض احترام
      ایشون میتونن در کلینیک درد مهرگان بدون بیهوشی و بستری تحت درمان مشکل دیسکشون قرار بگیرن
      ولی اول باید توسط متخصصین ستون فقرات ما تحت معاینه و ویزیت قرار بگیرن
      لطفا با ما تماس بگیرین
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر